De ene IPA is de andere niet

We horen het vaak: “Ik hou niet van IPA.” Maar meestal betekent dat: ik heb één type IPA geproefd en denk dat ze allemaal zo zijn. Dat is zonde, want IPA is geen smaak, maar een verzamelnaam. En binnen die categorie zijn de verschillen groot.

De bekendste tegenstelling is die tussen West Coast IPA en East Coast IPA. En daar is later nóg een stijl bij gekomen: New England IPA. Tijd om dat onderscheid eens helder uit te leggen.

Even terug in de tijd

Om het verschil tussen de verschillende IPA-stijlen te begrijpen, moeten we terug naar de opkomst van craft beer in de Verenigde Staten.

In de jaren ’80 begonnen de eerste craft brouwers zich af te zetten tegen industrieel bier. Ze brouwden in eerste instantie vooral Pale Ales, maar gingen al snel op zoek naar vergeten en klassieke bierstijlen. Zo keerden porter en stout terug en verschenen ook tarwebieren, geïnspireerd op het Duitse Weissbier.

In die periode dook ook de IPA op. Nog niet als extreme hopbom, maar vooral als een extra hoppige Pale Ale: herkenbaar, droog en goed doordrinkbaar.

Omdat de craft beer-revolutie begon aan de West Coast van de VS (Californië, Oregon, Washington), werd dit automatisch de basis voor wat we later de West Coast IPA zijn gaan noemen. Brouwerijen van het eerste uur waren onder andere Anchor Brewing en Sierra Nevada Brewing Company.

Het verschil tussen IPA-soorten uitgelegd

In die beginjaren gebruikten brouwers vooral de zogeheten C-hops. Het begon met Cascade (door veel brouwers gezien als dé hop die de Amerikaanse bierstijl definieerde) gevolgd door Chinook en Centennial.

Belangrijk detail: het verschil tussen de verschillende soorten IPA’s zat niet zozeer in welke hop werd gebruikt, maar in hoe die werd ingezet.

West Coast IPA: bitter en strak

In de loop van de jaren ’90 werd de IPA aan de West Coast steeds droger, bitterder en scherper. IBU-waardes liepen op van grofweg 40–60 naar 60–80 en soms hoger.

Kenmerken:

• Droge vergisting

• Hogere ervaren bitterheid

• Hop als hoofdrolspeler

Dit werd de klassieke West Coast IPA: helder, uitgesproken en compromisloos.

East Coast IPA: reactie en balans

Brouwerijen aan de East Coast reageerden op deze ontwikkeling. Zij maakten IPA’s die meer balans boden:

• Meer moutbody

• Iets lager in bitterheid

• Ronder mondgevoel

Ze gebruikten vaak dezelfde hopsoorten, maar op een andere manier:

• Minder late hopgiften

• Meer focus op structuur dan op agressie

• Soms aangevuld met Europese hopsoorten

Dit noemen we de East Coast IPA. Helder, klassiek en gebalanceerd. Een stijl die vooral rond 2000–2008 populair was.

New England IPA: een stijlbreuk

Pas na 2010 ontstaat iets totaal anders: de New England IPA (NEIPA).

Dit is geen doorontwikkeling van de East Coast IPA maar bouwt wel cultureel en geografisch door op deze stijl. Het is een bewuste breuk met alles wat IPA tot dan toe was.

Kenmerken:

• Troebel (hazy)

• Zacht mondgevoel (door haver en tarwe)

• Lage bitterheid

• Explosief hoparoma

Hier spelen nieuwe Amerikaanse hopsoorten een grote rol, zoals Simcoe, Amarillo, Citra en Mosaic. Deze hoppen zorgen voor het bekende juicy en fruitige karakter.

IPA vandaag: alles kan

Inmiddels is IPA een speelveld geworden. Er bestaan talloze varianten, zoals:

• Black IPA

• Red IPA

• White IPA

• Session IPA

• Double en Triple IPA

• Sour IPA

Niet allemaal blijvers, wel allemaal onderdeel van de IPA-evolutie.

Hoe weet je, als er alleen IPA staat, wat voor een soort het is?

Als er alleen IPA op het blikje of flesje staat, moet je lezen tussen de regels. Let op de beschrijving, gebruikte termen, hopsoorten en het uiterlijk van het bier. Woorden als bitter, droog of juicy zeggen vaak meer dan de naam. Zoals we al zeiden, IPA is geen smaak, maar een stijlverzameling. En het etiket vertelt meestal meer dan de naam.

IPA en alcoholvrij

Binnen alcoholvrij bier is IPA de meest voorkomende stijl. Dat is logisch: hop geeft smaak, structuur en spanning, precies wat alcohol normaal doet.

Maar ook hier geldt: de ene IPA is de andere niet.

Is het een kaakknarsende West Coast IPA of juist een zachte, juicy New England IPA?Allebei lekker, zolang je weet wat je drinkt.